Marker nowotworowy, czyli rodzaj substancji to CA 125 czyli białko antygenowe, badanie przeprowadza się w diagnostyce onkologicznej, w tym głównie raka jajnika. Jednak nie w każdym przypadku przekroczenie normy markera CA 125 musi oznaczać chorobę nowotworową. W przypadku osób zdrowych antygen CA 125 w wytwarzany jest przez jajowody, śluzówkę szyjki macicy, opłucną, osierdzie czy endometrium. Nie jest on natomiast produkowany przez jajniki, co zostało wykorzystane w badaniach onkologicznych. Gdyby natomiast był produkowany przez jajniki rozpoczęcie uwalniania tego antygenu mogłoby  sugerować zmiany nowotworowe w obrębie jajników.

Badanie CA 125 nie jest uważane za narzędzie z całą pewnością potwierdzające obecność raka. Przekroczenie wartości uznawanych za prawidłowe nie jest charakterystyczne dla wszystkich pacjentek onkologicznych oraz nie każda pacjentka, u której stężenie niepokojąco wzrośnie musi mieć chorobę nowotworową jajnika. Zdarza się, że poziom antygenu ulega wzrostowi podczas cyklu menstruacyjnego lub na początku ciąży, podczas gdy we wstępnej fazie rozwoju raka jajnika może on nie ulec zmianie. Badanie marker CA 125 na czczo jest wykorzystywane zatem jako uzupełnienie badania ginekologicznego i ultrasonografii.

Badanie markera CA 125 na czczo wykonuje się na podstawie pobranej od pacjenta niewielkiej ilości krwi do probówki próżniowej. Materiał pobierany z żył najlepiej widocznych i zlokalizowanych w dole łokciowym. Wtedy próbkę można wysłać do analizy. Za wartości prawidłowe antygenu CA 125 uznaje się zazwyczaj wynik poniżej 35 U/ml. Należy pamiętać, aby każdy otrzymany wynik skonsultować indywidualnie z lekarzem.

Zarówno w takcie procesu leczenia raka jak i w przypadku jego podejrzenia wykonuje się badanie CA 125. Określić wtedy można jego postępy i wykryć ewentualne nawroty choroby. Zmniejszenie stężenia antygenu może oznaczać, że wprowadzona metoda terapii przynosi bardzo dobre rezultaty, podczas gdy jego wzrost lub utrzymywanie się na stałym poziomie sugeruje pojawienie się przerzutów. Jest ważne przeprowadzenie badania zaraz po zdiagnozowaniu choroby – im niższe stężenie antygenu, tym większa szansa na powrót do zdrowia.

W Polsce odnotowuje się około 3000 zachorowań w ciągu roku – jest to jedna z najczęściej występujących chorób nowotworowych atakujących narządy rodne. W fazie początkowej nie daje żadnych charakterystycznych symptomów, na kolejnych etapach rozwoju najczęściej objawia się natomiast bólem podbrzusza, uciskiem odczuwanym w okolicach dróg moczowych, zaparciami, uczuciem pełności towarzyszącym spożywaniu posiłku, zaburzeniem częstotliwości oddawania moczu oraz krwawieniem z pochwy.

To właśnie kobiety będące w okresie tzw. przed menopauzą są dotknięte rakiem jajnika ale i po nim. Największe ryzyko pojawienia się choroby może wzrastać w przypadku osób, które ukończyły 50. rok życia. W wielu przypadkach jest wykrywany w momencie, kiedy zmiany są już zaawansowane.